Hoffi Bwyd Casáu Gwastraff

Mae traean o’r holl fwyd yr ydym yn ei brynu yn cael ei daflu i ffwrdd.

Meddyliwch! Rydym yn taflu traean o’r bwyd yr ydym yn ei brynu. Ar ben hynny, er bod rhywfaint ohono yn fagiau te ac esgyrn pysgod, mae’r rhan fwyaf ohono yn fwyd a fyddai wedi bod yn berffaith iawn i’w fwyta - pe baem ni ond wedi ei ddefnyddio yn amserol neu heb wneud gormod ohono. Dyma pam bod Cynllun Craff am Wastraff yn hybu ymgyrch newydd - "Hoffi Bwyd Casáu Gwastraff" - fel bod cartrefi ledled y wlad yn taflu llai o fwyd da i ffwrdd.

Yng Nghymru rydym yn taflu 330,000 o dunelli o fwyd i ffwrdd bob blwyddyn. Os bydd hwn yn mynd i safle tirlenwi bydd yn cyfrannu i’r newid yn yr hinsawdd gan ei fod yn gollwng methan, sy’n nwy tŷ gwydr cryf iawn. Mae’r goblygiadau amgylcheddol, yn ogystal â’r goblygiadau ariannol, yn sylweddol - yng Nghymru rydym yn prynu gwerth tua £500 miliwn o fwyd ac wedyn yn ei wastraffu, a hwnnw’n fwyd y gellid bod wedi ei fwyta.

Beth yw’r broblem?

• Nid yw 90% ohonom yn sylweddoli faint o wastraff yr ydym yn daflu i ffwrdd.

Pam fod yr holl fwyd yma’n cael ei wastraffu?

Y ddau brif reswm pam bod bwyd da yn cael ei wastraffu yw:

1. Rydym yn coginio neu’n paratoi gormod o fwyd
2. Rydym yn gadael iddo fynd heibio ei ddyddiad "defnyddiwch erbyn" neu rydym yn anghofio amdano.

Yw hyn yn wastraff Arian?

• Mae’r gost ariannol yn aruthrol; yng Nghymru rydyn ni’n prynu ac wedyn gwastraffu tua £500 miliwn pob blwyddyn ar fwyd y gallai fod wedi cael ei fwyta. Mae hyn tua £420 pob teulu, pob blwyddyn.

Oes yna effaith amgylcheddol i hyn?

• Mae cynhyrchu, cludo, a storio bwyd yn defnyddio llawer o egni, dŵr a phecynnu, sy’n cael ei wastraffu os yw’r holl fwyd yma yn cael ei wastraffu. Os byddem yn stopio gwastraffu’r holl fwyd yma, gallem arbed digon o garbon deuocsid bob blwyddyn a fyddai cyfateb i dynnu 1 o bob 5 car oddi ar ffyrdd Cymru.
  
• Mae’r rhan fwyaf o’r bwyd rydym yn wastraffu yn mynd i safle tirlenwi. Mae hyn yn creu methane, sef nwy tŷ gwydr peryglus.

Dyma ragor…

• Mae compostio gartref yn ffordd wych o ddefnyddio gwastraff bwyd na ellir ei fwyta, megis crafion, calonnau ffrwythau a bagiau te, fel nad oes rhaid iddo fynd i safle tirlenwi.
  
• Mae llawer ohonom yn credu bod gwastraff deunydd pecynnu yn broblem waeth na gwastraff bwyd. Yn y Deyrnas Unedig mae 6.3 miliwn o dunelli o wastraff deunydd pecynnu, a 6.7 o dunelli o wastraff bwyd.

Geiriau o gyngor ar gadw ffrwythau a llysiau yn ffres yn hirach ar y tudalen nesa